બધા નુક્શાનો શારીરિક નથી હોતા અને દરેક ધર્મ સંપૂર્ણ રીતે નૈતિક નથી હોતો

(This essay was originally published in English on September 21, 2018. Read the English version here.)

લેખક : ઝીનોબીયા

ઉંમર : 27 વર્ષ

દેશ : ભારત

આજે સોશિયલ મીડિયા પર અન્ય બાબતોની સાથે-સાથે મહિલાઓને સશક્ત કરવા, પોતાનો નિર્ણય પોતે જ લેવા, વ્યક્તિની ગોપનીયતાના અને તેના શરીરના ઉલ્લંઘન વિષે અને સંમતિની ભૂમિકા વિષેના વિચારો અને અભિપ્રાયો સાથે ગુસ્સો વ્યક્ત થતો જોવા મળે છે.અમુક લોકો એવી વાતો કરે છે કે બળાત્કારીઓને ફાંસી દઈ દેવી જોઈએ છે તો અમુક લોકો જાતિય છેડછાડ અને મહિલાઓની છેડતી કરતા લોકોને સજા કરવા વિષેપણ વાતો કરી રહ્યાં છે જેથી, જમીની સ્તર પર યોગ્ય પગલાં લઈ શકાય અને આવા લોકો છોકરીઓને પરેશાન કરતા પહેલાં બે વાર વિચાર કરે.

પરંતુ, જ્યારે એક 7 વર્ષની અસહાય છોકરીનો બીજું કોઈ નહિં પણ તેમનું પોતાનું કુટુંબ અને સમાજ ગેરલાભ ઉઠાવે ત્યારે શું થાય છે? તેના માટે કોણ જવાબદારી લે છે?હું અહીં મારી પોતાની તકલીફો રજૂ કરવા નથી ઈચ્છતી પરંતુ, તમારી માહિતી માટે થોડી મૂળભૂત હકીકતો રજૂ કરવા ઈચ્છું છું. હું ભારતમાં મોટી થયેલી એક બોહરા મુસ્લિમ છું. જ્યારે વિશ્વ આપણને શાંત, શાંતિપ્રિય, વ્યવસાયમાં સમૃદ્ધ એવો સમાજ માને છે ત્યારે આપણે 6-7 વર્ષની નાનકડી છોકરીના અંગછેદનની એક ગુપ્ત પરંપરાને અનુસરીએ છીએ, જેને આપણે ખતના કહીએ છીએ.

આ પ્રથા પુરુષો માટે કેવી રીતે આરોગ્યની દ્રષ્ટિએ “જરૂરી” છે અને અંતે, તે તેમના સેક્સ જીવનમાં મદદરૂપ થાય છે તે વિષેની ઘણી દલીલો કરવામાં આવે છે પરંતુ, અધિકાંશ શિક્ષિત અને સંસ્કારી લોકો એ બાબત સાથે સહમત છે કે આ પ્રથા એક બૈરીના શરીરિક, માનસીક અને ભાવનાત્મક આરોગ્ય માટે નુક્શાનદાયક છે, ખાસ કરીને એટલા માટે કે તેના પર કોઈ દેખરેખ રાખવામાં આવતી નથી અથવા અધિકાંશ આવી પ્રક્રિયાઓ બૅસમેન્ટોમાં એક અશિક્ષિત બૈરી દ્વારા કરવામાં આવે છે.આ પ્રથાને વિશ્વના અન્ય પ્રદેશોમાં આધિકારીક રીતે “ફીમેલ જેનિટલ મ્યૂટિલેશન (એફજીએમ)” કહેવામાં આવે છે અને તેને અસહાય છોકરીઓ પર થતા અપરાધ તરીકે માનવામાં આવે છે.

શા માટે? શું કારણ છે?

અમુક લોકો પવિત્રતા વિષે તો, અમુક લોકો પિતૃપ્રધાનતા વિષે વાત કરે છે. અમુક લોકો તેને એક આદેશરૂપ પરંપરા હોવાને કારણે માને છે અને જો એક મૌલા તેને ફરજિયાત કહે તો તેને નામંજૂર કરવાની હિંમત કોણ કરે? અમુક લોકો દબાણને વશ થઈને માને છે તો, અમુક લોકો બ્લૅકલિસ્ટ થવા અથવા વીરોધીનું લૅબલ લાગવાના ડરથી માને છે.જે લોકો ઉત્તર માગે છે તેમના માટે એવો પ્રચલિત જવાબ આપવામાં આવે છે કે તે એક બૈરીની જાતિય ઈચ્છાઓને નિયંત્રણમાં અથવા અંકુશમાં રાખવા માટે કરવામાં આવે છે. એ બાબત સાચી હોય શકે કેજ્યારે આપણે રણોમાં અને સમૂહ (ટ્રાઈબ્સ)માં રહેતા હતા અને લોકો હંમેશા અન્ય વ્યક્તિની બૈરીને ઉપાડી જવા માટે આતુર રહેતા હતા તેવા યુગમાં, કદાચ આ પ્રથા મદદરૂપ થઈ હશે.

આજે કોઈપણ કારણ હોય તો પણ, શું તેનો કોઈ અર્થ છે ખરો? તમારો ઉદ્દેશસારોહોય તો પણ,એક બૈરીની સંમતિ વિના તેણીના શરીર સાથે શું કરવું એ નક્કી કરવાનો તમને કોઈ અધિકાર નથી.તમે કોઈપણ હો, તમારો ઉદ્દેશ કોઈપણ હોય તો પણ, નુક્શાન થયું છે અને તમે કોઈ ગુનેગારથી ઓછા નથી.

પિડીતો માટે તેનો અર્થ શું છે?

આપણા દ્વારા અનુસરવામાં આવતી પ્રથા આક્ષેપ અનુસાર ‘ટાઈપ 1’ પ્રકારની છે અને તે આફ્રિકન સમુદાયો દ્વારા અનુસરવામાં આવતી ‘ટાઈપ 2’ અને ‘ટાઈપ 3’ થી (ગંભીરતાના સ્તરના આધારે) અલગ છે.વર્લ્ડ હૅલ્થ ઑર્ગેનાઈઝેશનની માન્યતા મુજબ, ટાઈપ 1 પ્રકારના એફજીસીને ક્લિટોરલ હૂડ અને/અથવા ક્લિટોરિસ કાપવા તરીકે વર્ણવવામાં આવ્યું છે, જેના ઘણાં શારીરિક અને માનસિક દુષ્પરિણામો જોવા મળે છે જેમ કે, ચેપ લાગવા, વધારે પડતો રક્તસ્ત્રાવ થવો, પેશાબ કરતી વખતે બળતરા થવી વિગેરે. ઘણી જુવાન છોકરીઓ વિશ્વાસઘાત, અસહાય અને મૂંઝવણ મહેસુસ કરતી હોવાના કારણે,આ પ્રથા માનસિક આરોગ્ય પર પણ વિપરિત અસર કરી શકે છે. તેમજ, આ આઘાતના પરિણામે, બાળક જાતિય સંબંધ બાંધવામાં પણ ડર અનુભવી શકે છે અને તેમનામાં સમાજના સભ્યો પ્રત્યે અવિશ્વાસનું નિર્માણ પણ થઈ શકે છે.

પરંતુ, હજારો બૈરીઓએ આ પ્રથાને અનુસરી છે અને દાવો કરી રહી છે કે તેમને કોઈ જાતિય સમસ્યાઓનો સામનો કરવો પડ્યો નથી?

જે રીતે અધિકાંશ લોકો તેમના બેડરૂમમાં શું થાય છે તે વિષે અન્ય લોકોને વાત કરતા નથી, તેમ એફજીએમના સર્વાઈવરો પણ તેમની સેક્સ લાઈફ વિષે જાહેરમાં વાત કરતા નથી. તેમાંની ઘણી બૈરીઓ પીડાથી ચીસો પાડતી હોય છે અથવા “બેડરૂમમાં”એક આરોગ્યપ્રદ જીવન જીવી શકતી નથી.તેમાંની ઘણી બૈરીઓ ડૉક્ટરો, સેક્સોલોજિસ્ટ્સ, કાઉન્સેલર્સ અને થેરૅપિસ્ટ્સની નિયમિત દરદીઓ હોય છે.હાં, તેઓ ગર્ભવતિ થવાનું (જે આજે મરદ સાથે અથવા મરદ વિના કરવું વધારે મૂશ્કેલ નથી) મેનેજ કરી લે છે પરંતુ, શું એ પ્રક્રિયા પીડા મુક્ત છે? નહીં.

બધા લોકો ડિવોર્સનો દર વધવા વિષે વાતો કરે છે પરંતુ, આ દર શા માટે વધી રહ્યો છે તે કોઈ સમજતું નથી. તેઓ એ જોતા નથી કે બૈરીઓ પર તેમના ઉછેર દરમિયાન જ ઘણાં બધા નિયંત્રણો લાદવામાં આવે છે. મરદ હોય કે બૈરી, તેને સંબંધી બધી બાબતો પહેલાંથી જ નક્કી કરેલી હોય છે, આ એવું નથી લાગી રહ્યું કે આપણે એવા સમાજમાં મોટા થઈ રહ્યાં છીએ જ્યાં નેતાઓ અથવા સ્વતંત્ર નિર્ણયકર્તાઓને ઉછેરવામાં આવી રહ્યાં હોય. આપણે બ્રેઈનવૉશ કરેલા શિષ્યોના એક ટોળાં જેવા છીએ અને હાલનાં, #metoo ની ક્રાન્તિને કારણે બૈરીઓએ તેમનો અવાજ ઉઠાવવાની એક શરૂઆત કરી છે.

મારી સ્ટોરી

હાં, મારા પર પણ ‘ખતના’ પ્રક્રિયા કરવામાં આવી હતી. મને બધું તો યાદ નથી પરંતુ, અમુક બાબતો યાદ છે. મને “કોઈ આન્ટી” ને મળવા લઈ જવામાં આવી હતી અને મને યાદ છે કે ત્યારે મને કોઈ સારી લાગણી નહોતી થતી પરંતુ, આપણને જેમ કહેવામાં આવે તેમ આપણે કરીએ છીએ. અમે કલકત્તાના તેના અંધકારમય ઘરમાં ગયા અને તેણીએ મને ભારતીય શૈલીના શૌચાલય પર પહોળા પગ કરીને ઊભા રહેવા માટે કહ્યું અને મને લોહી નીચે પડતું દેખાયું. બસ મને આટલું જ યાદ છે.

મને બરાબર યાદ છે કે ત્યારપછી અઠવાડિયા સુધી મને પેશાબ કરવામાં પીડા થતી હતી. આ ચર્ચા રાત્રિભોજનની ચર્ચા જેવી ઔપચારિક ના હોવાથી, ત્યારપછી તે વિષે ક્યારેય વાત કરવામાં આવી નહિં. 16 વર્ષની ઉંમરે, જીન સૅસનની બૂક – પ્રિંસેસ દ્વારા મને આ ‘મુસ્લિમ પ્રથા’ વિષે ખબર પડી. સાઉદી અરૅબિયામાં બૈરીઓ સાથે કરવામાં આવતી ભયાનક બાબતોની સાથે-સાથે આ પ્રથાનું વર્ણન કરવામાં આવ્યુ હતું જેણે મારી યાદ તાજા કરી દીધી હતી.

પહેલાં તો હું ડરી અને ભયભીત થઈ ગઈ અને મને સમજાતું નહોતું કે આ માહિતીનું શું કરવું.મને એ બાબતસમજાઈ નહિં કે શા માટે કોઈ મારી સાથે આવું ભયાનક કૃત્ય કરે? તેનો ઉદ્દેશ શું હતો? શું કોઈ ધાર્મિક કારણ હતું? શું કોઈ તબીબી કારણ હતું? ધીમે-ધીમે હું મારી ઉંમરના અન્ય લોકોને તે વિષે પૂછવા લાગી.ઈન્ટરનેટ મારી મદદે આવ્યું અને મેં આ ‘જંગલી’ પ્રથાને વધારે સમજવાનું શરૂ કર્યું કે કેવી રીતે તે આપણા પિતૃપ્રધાન દુનિયાની એક બીજીસાઈડઈફેક્ટ છે જ્યાં કોઈપણ મરદ એ નક્કી કરી લે છે કે બૈરીઓએ કેવી રીતે જીવવું અને તેમના માટે શું યોગ્ય છે.

મને એ બાબત સમજાઈ નહીં કે કેમ એક માતા-પિતા તેમના બાળકો સાથે આવું થવા દે છે. જ્યારે તમારી દીકરી નિર્દોષતાની ચરમસીમા પર હોય અને ફક્ત તમારો નિસ્વાર્થ પ્રેમ ઈચ્છતી હોય ત્યારે, તમે તેણી સાથે વિશ્વાસઘાત કરો છો અને અંતે તમે તેણીને એવા રાક્ષસને સોંપી દો છો જે તેણી સાથે આવું કૃત્ય કરે છે?

તમારો ધર્મ તમને તેણીના શરીર પર અંગછેદન કરવાનું કહે છે અને તમને તેમાં કંઈ ખોટું નથી લાગતુ?અને તેના કારણે ઉત્પન્ન થતા શારીરિક, માનસિક અને ભાવનાત્મક પ્રત્યાઘાતોનું શું? જીવનભર તેણીએ આવી પીડાનો સામનો કરવો પડે છે. અને જો તમને ખરેખર આ બાબત ખોટી ના લાગતી હોય તો પછી શું કામતમે તેને આમ ગુપ્ત રાખો છો? શા માટે તેખાનગી રીતેકરવામાં આવે છે? તેના વિષે બધાને વાત કરો, તમે જેમ મિસાક ઉજવો છો તેમ તેની પણ ઉજવણી કરો? ફક્ત મિસાકની ઉજવણી જ શા માટે કરો છો? ખરેખર, કેટલાક અપવાદરૂપ લોકો પણ હોય છે. મારૂં સારૂં ઈચ્છતા ઘણાં લોકો મને સમજાવવાનો પ્રયત્ન કરે છે કે તેમાં મારો કોઈ દોષ નથી અને મારે એ બાબત વિષે ચિંતા કરવી જોઈએ નહીં અને મારો ઉત્તર હોય છે કે “હાં, હું જાણું છું કે મારો કોઈ દોષ નથી અને તેમ છતાં, મારે જ તેની કિંમત ચૂકવવી પડે છે”.

સૌથી દુઃખદ બાબત એ છે કે ઘણી બધી એવી છોકરીઓ છે જેને આજે પણ ખબર નથી અથવા યાદ નથી કે તેમની સાથે પણ આવું બન્યું છે. તેઓ એવા ખ્યાલ હેઠળ જીવે છે કે સેક્સ એ ખરાબ અને પીડાદાયક બાબત છે અને કદાચ તેમનામાં જ કોઈ સમસ્યા છે. અધિકાંશ રીતે આપણને આવું જ શિક્ષણ આપવામાં આવે છે. હું સહિયોની ખૂબ જ આભારી છું કે તેમણે બૈરીઓ માટે આવું એક અદભૂત પ્લૅટફોર્મ ઊભું કર્યું જ્યાં તેઓ તેમની સ્ટોરી રજૂ કરી શકે છે, સહાનુભૂતિ મેળવી શકે છે અને મારા જેવી છોકરીઓને કહી શકે કે હું એક જ એવી છોકરી નથી જેની સાથે આવું બન્યું છે અને મારે મને પોતાને એક પિડીત માનવીજોઈએ નહિં. સ્ટોરીટેલિંગ દ્વારા બૈરીઓને સશક્ત કરવાની આ બાબત, આપણી સંસ્કૃતિનો એક ગૌરવશીલ ભાગ હોય તેમ લાગે છે, જેને સહિયો આગળ વધારી રહ્યું છે.

 

Not all damages are physical. Not everyone religious is morally ethical

Name: Xenobia (name changed)

Age: 27
Country: India

Today, social media is raging with thoughts and opinions on empowering women, being pro-choice, violating someone’s privacy and their body, and the role of consent, among others. Some say rapists must undoubtedly be hung to death, while some talk about punishing molesters and eve-teasers as well, so that the right patterns are set at the grassroots level and so that they think twice before taking advantage of girls again.

But what happens when the people taking advantage of a helpless 7-year-old girl are none other than her own family and community? Who, then, takes accountability for that? I’m not going to cry about my personal story here, but present some basic facts for you to consider. I am a Bohra Muslim raised in India. While the world sees us as a non-confrontational, peace-loving, business-thriving community, we have a secret tradition of circumcising 6-7-year-old girl children that we call khatna.

There are plenty of arguments about how this is “needed” from a health point of view for males and how it helps them in their sex life eventually, but the most educated and civilised people agree that this practice is harmful to a woman’s physical, psychological and emotional health, especially since it is not supervised or is often performed by untrained aunties in basements. This practice is officially termed as “Female Genital Mutilation” (FGM) everywhere else in the world and it is increasingly treated as a crime committed on helpless female children.

Why? What’s the reason?

Some say purity, some say patriarchy. Some do it because it’s a mandatory tradition and if the priest says so, who dares to refuse? Some do it out of peer pressure, some do it to avoid being blacklisted or labelled rebellious. The popular conclusion for those seeking out answers has been, to moderate or curb a woman’s sexual desires. Sure, this might have worked well in an era when we lived in deserts and tribes were always on the lookout for stealing another’s woman.

Irrespective of the reason today, does it even matter? However good your reasons may be, you still don’t have the right to decide what to do to a woman’s body without her consent. Whoever you may be. No matter what your intentions, the damage is done and you are still no different from a criminal.

So what does this mean for the victims?

The custom practiced by us is allegedly ‘Type 1’ and is different from that practiced by some African communities – Type 2 and Type 3 (based on levels of severity). As recognised by the World Health Organization, Type 1 FGC is described as the cutting of the clitoral hood and/or the clitoris, which poses a range of physical and emotional consequences such as infections, excessive bleeding, burning sensations while urinating, etc. The practice can adversely affect mental health as well since many young girls feel personally betrayed, helpless and confused. The child can also experience fear of sexual intimacy and mistrust of community members later in life as a result of the trauma. Sounds familiar?

But aren’t there thousands of other women who have gone through the same thing, and claim they are not facing sexual problems?

Just like most people don’t talk to others about what happens in their bedrooms, there are FGM survivors who don’t talk about their sex lives in public either. Some of them scream in pain through the night or are unable to have a healthy “bedroom life”. Plenty of these women are regular patients of doctors, sexologists, counsellors, and therapists. Yes, they manage to get pregnant (which is not very hard to do, with or without a man) but is the process peaceful and pain-free? No.

Everyone talks about divorce rates going up but nobody realises why. They don’t see that in general, women are subject to a lot of curbing throughout their upbringing. Things have always been decided for them and whatever the gender might be, it’s not like we are brought up in a community that breeds leaders or independent decision makers. We are a herd of brainwashed followers. And with the recent #metoo revolution, women have just started discovering their voice.

My personal take

Yes, I was ‘cut’ too. I don’t remember the details, but I remember flashes. I was taken to meet “some aunty” and I remember not having a very good feeling about it, but you do what you’re asked to do anyway. We went to her gloomy house in Calcutta and she asked me to stand over an Indian-style toilet with my legs apart and I remember seeing blood fall. That’s all.

I definitely remember having a hard time peeing for a week after that. Since this clearly does not qualify as a regular dinner conversation, it was just never spoken of after that. At age 16, I came across this ‘Muslim practice’ in Jean Sasson’s book – Princess. Among other terrible things done to women in Saudi Arabia, this was described in detail and that awoke something in my memory.

At first, I was scared and terrified because I didn’t know what to do with that information. It didn’t make any sense. Why would something that awful be done to me? What was the purpose? Was this religious? Was this medical? Gradually, I started asking other people of my age about it. Thanks to the internet, I started understanding a lot more of this ‘barbaric’ practice and how it is just another side effect of our patriarchal world, where random men decide how we must lead our lives and what is good for us.

What I couldn’t wrap my head around was how parents would let that happen to their own kids. When your daughter is at the peak of her innocence and brimming with nothing but pure love for you, you violate that basic trust. And then you actually hand her over to the monster who does that to her?

So your religion asks you to cut her body. And you see nothing wrong with that. And what about the repercussions and damages – physical, mental and emotional? She deals with those all her life. And if this is something you truly feel isn’t wrong, then why the hush-hush? Why the secret? Tell everyone about it, celebrate it, like you do for a misaaq ceremony? Why stop there? Of course, there are always exceptions too. Plenty of well-wishers keep trying to tell me that’s it’s not my fault and I shouldn’t worry about it, and I say, “Yes I know, and yet, I’m the one paying the price.”

What is really sad is that so many girls out there probably still don’t even know or remember this incident taking place. They are living under the impression that sex is bad and painful, and perhaps the problem is with them. Like most of our teachings. All the more reason why I am grateful to Sahiyo for this amazing platform for women to share their stories, to empathise, to let girls like me know that I am not the only damaged one and that I don’t need to see myself as a victim. Empowering women through storytelling seems like a glorious part of our culture that they are taking forward!

 

On The Supreme Court Hearings and The Pro-Khatna FAQs Circulated by Bohras

By Shabana Feroze
Country: Bahrain

The Supreme Court of India is very close to deciding a ban on Female Genital Cutting (FGC) or khatna, and I couldn’t be happier. As a survivor of FGC myself (I live in Bahrain but had khatna done to me in a shady house in Hyderabad, India), I want to see this practice legally banned.

The Supreme Court observed it goes against the Constitution of India to make any changes to a young girl’s private part. In my opinion, Female Genital Cutting goes against not only the Constitution, but child rights and human rights as well. The argument by pro-khatna Bohras against this is always “religious freedom”, as is evident in the name of the group at the forefront of defending khatna: the Dawoodi Bohra Women for Religious Freedom.

What religious freedom? You’re allowed to do anything in the name of religious freedom?

I really hope that the Supreme Court rules to have this practice declared illegal once and for all so Bohra moms stop bringing their daughters from all over the world to get a part of their anatomy removed for no reason.

But what scares me is that even if it gets banned, the practice may go underground and still continue. A few members of the Bohra community who are pro-khatna (and the Syedna, the leader of the community) vehemently defend the practice, saying that it’s their right to do it, and that parents don’t need the consent of a 7-year-old girl child to make non-medical changes to her clitoris. They also claim that the procedure is done for “taharat” or “religious purity”. There was even a document circulated on WhatsApp recently, called “Female Circumcision, as practiced by the Dawoodi Bohras: Understand it, before condemning it!”.

The document is structured like an FAQ, listing all the arguments against FGC and countering them with their supposedly good and right reasons in favour of this practice.

This document claims that the Bohra form of FGC is not the same as Female Genital Mutilation (FGM), and that khatna does not cause any physical harm, trauma or even pain. This claim ignores all the personal stories of women who have said that it caused harm, long-lasting trauma, and terrible pain to them (including myself). The authors of the document also state that the World Health Organization (WHO)  has “over-reached” in including Bohra khatna in their classification of FGM. Do they think they are smarter than the World Health Organization?

They also compare nose and ear piercings to FGC. The document claims:

“Nose & ear piercings, a very popular practice world over, is commonly performed on small girls for non-medical purposes. Nose & ear piercings are painful and cause a publicly visible & permanent change on the human body. Yet they are considered perfectly acceptable. On the other hand, female circumcision, which is a mild & harmless practice causing no visible change, is considered to be a human rights violation!”

Making a piercing in the cartilage of the nose and ear is very different to cutting off a piece of genitalia. The genitalia is connected to your sexual organs and reproductive system. It’s not a harmless procedure. Nose and ear piercings are harmless procedures, available at hospitals and pharmacies, and are done by trained professionals. The WHO doesn’t have a problem with it. It’s not banned in several countries. So the comparison of nose and ear piercings to FGC/ khatna is not on the same level.

Looking at the Bohra community’s arrogant defiance to continue this practice, even in the face of organizations such as WHO, I’m scared that even if the Supreme Court makes it illegal, it will continue to happen. It’ll just be shrouded in more secrecy. The Syedna himself needs to declare it to be an outdated and unnecessary tradition that needs to be stopped. If he doesn’t and it becomes illegal in India, a huge network of home-based cutters might grow, and women might continue to take their daughters, granddaughters and nieces to dark homes in small alleys to get it done.  

Sahiyo and Khatna survivors get attacked online through ‘organized trolling’

In the recent years Sahiyo has come across many dissenting views while engaging with followers on the internet on the topic of ending Female Genital Cutting. The dissenting views have come in the form of tweets, comments, emails, people personally dissuading us from our work, and more. And every time someone has tried to tell us that Female Genital Cutting is beneficial for the woman, we have tried to present a reasoned argument against it.

It is our mission to create a counter-narrative on Female Genital Cutting in the communities practicing it, through dialogue and education.

That said, we recently observed a phenomenon of ‘organized trolling’, a spate of attacks online. A few days ago, Sahiyo’s Facebook page was attacked with negative reviews from different people. It happened in a quick span of a few minutes and oddly enough every review had almost the same things to say.

The trolls gave Sahiyo one-star ratings and called us a ‘sham organization’. In some reviews, co-founders were named individually and discredited for bringing shame to the community. Furthermore, these reviews stated that Sahiyo co-founders are creating a fake narrative against Female Genital Cutting prevalent in the community for their personal gains. This kind of behaviour qualifies as online harassment, because it is an intentional attempt to attack and discredit a group and its individual members in manner that is not civil.

In 2015, Sahiyo conducted an anonymous survey with 385 respondents out of which 81% people responded that they didn’t want the practice to continue. Since its inception, the number of people supporting Sahiyo’s mission has increased manifold, as men and women from the community have come out against the practice.

Yet there is a significant number of people who fear openly coming out with their views against the practice. Online harassment through organised trolling is one among the many reason why people fear voicing their opinions publicly.

Through Sahiyo, we want to create a safe space where opinions on the practice could be heard and tolerated, not trolled and shunned. By attacking online and publicly shaming, the pro-khatna supporters have displayed their intolerance against any view that counters or challenges the practice.

FGC is illegal in many parts of the world including United States and Australia, where people from the Bohra community have faced legal action for practising Female Genital Cutting. Furthermore, the jamaats (congregations) in US, UK and Australia came up with notices asking members not to practice FGC because it is against the law of land.

Yet pro-khatna supporters continue to defend the practice, and in doing so, some of them resort to  trolling or online harassment through foul language and personal attacks of those why they disagree with. While claiming that they have personally not had negative experiences with FGC, they attack, discredit and dismiss the personal experiences of others who have had negative experiences with FGC and have taken the courage to share their stories.

While we disagree with pro-khatna rhetoric which has been passed down since generations within the community, we — and the FGC survivors who share their stories with us — want to create room to have a dialogue and debate around it without being personally attacked.

Many women who have undergone FGC already have a challenging time talking about their experience openly. There is a fear and shame associated with sharing their stories — shame that it happened to them and perhaps feelings of not wanting to be viewed as victims. There is also a very real fear of backlash and of not being believed, and online trolling validates these fears. Trolling makes it more difficult and dangerous for people to come forward, and for community members to feel supported because of something they feel.

Furthermore, it is only a clear exhibition of intolerance prevalent in the community, which quells voices of the people who don’t agree with their mandate.

Sahiyo strongly condemns online trolling of those who have voiced their views against the practice. Online harassment or trolling leaves no room for debate or dialogue.

 

A conversation with change makers: women who chose to speak up about Khatna

By Priya Ahluwalia

Priya is a 22-year-old clinical psychology student at Tata Institute of Social Sciences – Mumbai. She is passionate about mental health, photography and writing. She is currently conducting a research on the individual experience of Khatna and its effects. To read Priya’s first blog in this series, visit ‘How I found out Khatna exists and why I choose to speak out’.

The first time I heard the statement,“Well it could have been you! It could have been anyone! But it happened to me,” by a woman who had gone through khatna, I felt its weight immensely on me.

I do not yet have the answers for why this statement affected me so intensely, but it has strengthened my resolve to understand and generate more awareness about Khatna, because it has affected women for so long and has the capacity to affect many more.

The first step in my research journey is to talk to women who have been directly affected by Khatna. While deciding upon the questions to ask my participants, my number one concern was to not sound insensitive or biased when asking them about Khatna. More importantly, I wondered how to ask questions about something this personal without sounding intrusive. The sensitivity of the questions depends on the context in which you ask the question rather than how you frame it, whereas the intrusiveness of it depends on the reactions from the women.

It was interesting for me to observe that none of the women found the questions to be intrusive or uncomfortable, rather there was a normalized, patterned response given from them, as if these were routine questions. My early hypothesis was that women would feel overwhelmed while responding to these questions, but that is not what I found. There are two possible reasons for this: one, they have been asked these questions before and thus have already reflected on the questions and know the answers for themselves; two, by choosing to speak about Khatna, they have already begun their healing process and by normalizing speaking about the incident they perhaps have taken back a sense of control that they had lost when they underwent it. Future interactions with more women will allow me to formulate a definite conclusion.

It was fascinating to observe that although each woman had an individual experience of Khatna, their stories were eerily similar and the trajectory of growing up and figuring out the significance of it was uncannily alike. A lot of the women I interviewed had repressed their memory of the day of their Khatna, and they grew up without any conscious knowledge of what had happened or what it meant, only to discover its significance much later in life. However, perhaps their discovery of Khatna later in life comes due to the ripple effect created by one woman speaking out. The women I have spoken with have talked about how hearing how other women were speaking about their experiences helped them to remember their own experience of Khatna.  

While interviewing women, some common traits I found among the respondents were curiosity, a fierce need for answers and an extraordinary amount of courage. All the women I interviewed had an aura of strength around them which was empowering. It crushed the fear and hesitancy I had in asking the questions, and it empowered me to not only raise more questions about Khatna. Through reflection, I found that change happens through empowering conversations.

While doing this research, always at the back of my mind, has been the questions of “Who are the changemakers?”  

I recognized that change-makers are those who have the courage to question the law of the land, who show resilience in the face of daunting challenges and who empower others to fuel the fire of change.

These women have empowered me to continue the change, and I request you to join me in further promoting this change. If we do not speak out, then who will?  

To participate in Priya’s research, contact her on priya.tiss.2018@gmail.com

Why the new survey on Khafz (Female Genital Cutting) among Bohras is biased and unscientific

By Mariya Taher, MSW, MFA

Last week, many Dawoodi Bohras around the world received the link to an online “research” survey with questions about Khatna/Khafz practiced in the community. Khafz refers to cutting a portion of a girl’s clitoral hood – a type of Female Genital Cutting – and this new online survey by Dr. Tasneem Saify, Dr. Munira Radhanpurwala T and Dr. Rakhee K claims that it aims to get feedback from Dawoodi Bohra women and men about the practice. (Link to survey is here).

As someone who has gone through the process of designing multiple research studies, I can confidently say that this latest survey on Khatna/Khafz in the Bohra community is neither a safe nor an unbiased tool for conducting proper research on female genital cutting. Other academic researchers who reviewed the Khafz survey have also pointed this out. For example, Usha Tummala-Narra, Ph.D., an associate Professor in the Department of Counseling, Developmental and Educational Psychology at Boston College, states:

The questions are strangely worded, and implicitly and explicitly suggest that the practice is not mutilation or traumatic. There are also no questions related to girls’ or women’s experiences of the practice. We can’t really know much about the definition of khatna/khafz without asking about the experience and its effects over time.”

While Karen A. McDonnell, an Associate Professor and Vice-Chair in the Department of Prevention and Community Health at Milken Institute School of Public Health at the George Washington University, states:

“Overall this survey presents itself as a feedback mechanism from Dawoodi Bohras about female circumcision. Taking the perspective of someone trained in objective survey development in psychology and public health, the survey actually reads in its entirety, not as a feedback, but rather as a tool for marketing a perspective. As the survey proceeds, the tenor of the questions increase in a lack of objectivity and a central cause/message is quite clear and the respondent is made to feel manipulated.” 

While all research has its limitations, the design of this questionnaire suggests that it clearly was NOT created and sent out into the world to collect empirical unbiased research on the practice FGC/Khatna/Khafz. Instead, the bias and manner of wording of this survey tool express that the authors (Dr. Tasneem Saify, Dr. Munira Radhanpurwala T & Dr. Rakhee K) are seeking responses that will justify their motives to prove that Female Genital Cutting (FGC) does not harm girls.

Which makes me wonder, was this research tool (the survey) even vetted before the study’s implementation?

In 2008, because of my increasing passion to end violence against women, I choose to craft and carry out research for my Master of Social Work thesis on “Understanding the Continuation of Female Genital Cutting Amongst the Dawoodi Bohras in the United States.” The issue had been in the recesses of my mind for years and I wanted to learn how a practice that involves cutting the sexual organs of a young girl could ever have been deemed a religious or cultural practice. I wanted to understand how the issue of Female Genital Cutting (FGC) could continue generation after generation without question, because if I could understand this reasoning, then I could better understand why FGC had been done to me at the age of seven.

As a graduate student, my thesis advisors walked me through every step of the research process, from consulting references and existing studies, to contacting other academics and experts who had studied FGC. In the end, I carried out an exploratory study and crafted questions that could be used to conduct ethnographic interviews. Ethnographic interviewing is a type of qualitative research that combines immersive observation and directed one-on-one interviews. In order to draft the questions, I consulted questions used in previous studies by other researchers. My thesis advisors reviewed the questions, and the San Francisco State University’s Institutional Review Board examined my question to ensure there was no hidden bias in the wording of my questions that could lead participants to answer one way or the other.

Having been through the process once, and understanding the importance of having multiple individuals review your questions for hidden biases, years later, I went through a similar process when Sahiyo designed its study on Khatna among Dawoodi Bohra women. Prior to engaging Bohra women for the study, our research tool (the survey) was vetted by many NGOs and expert researchers.  

If this newest Khafz questionnaire by Dr. Tasneem Saify, Dr. Munira Radhanpurwala T & Dr. Rakhee K had been vetted by other individuals and institutions, it would have recognized the following problems well before releasing the study to the public.

intro.JPG1) Participant consent

Prior to filling out a study, it is important that participants are informed of the study’s intention and are able to sign a consent form acknowledging that they understand the study’s purpose and are giving their permission for the findings to be used in a study’s report. The new Khafz -survey does not have a consent form that does such. [See Screenshot to the left]. In fact, the purpose of this survey is misleading to the reader. There is no mention of how the respondents are being recruited and if their responses will be anonymous or even held in confidence and in essence violates a respondents rights as a participant.

2) Confidentiality

The new Khafz survey form requires participants to provide information that will NOT allow their information to remain private. The study requires that participants add their Community ID (ITS52/Ejamaat) Number. As reported in Mumbai Mirror, the ITS number keeps track of a Dawoodi Bohra’s personal details, including the number of times a person visits the mosque. By requiring an individual to enter this information, already the researchers have directly violated a person’s right to privacy. The question also limits respondents to only those who have signed up for such an ITS number. This, therefore, rules out the participation of many individuals born into the Bohra community or to a Bohra parent who may not have signed up for the ITS card for a variety of reasons, but who have had to undergo FGC as children because of a decision made by a family member or community member.

The mandatory requirement of disclosing one’s ITS number can also discourage an individual from filling out the survey for fear of backlash from the religious community for disagreeing with the practice of Khafz Such backlash occurs on a regular basis against advocates speaking against FGC as can be viewed on Sahiyo’s social media accounts. (See Sahiyo Activist Needs Assessment to learn more about the challenges individuals face when they speak in opposition to FGC).

3) Biased questions Khafz survey Q2

Besides the problematic ITS number, the wording of subsequent questions on the new Khafz survey is biased and considered to be leading questions that prompt survey respondents to answer in a specific manner.  Khafz survey Q5

For instance, Questions 2, 5, 9, and 10 make assumptions about religious freedom, media, and activists, rather than posing the questions and response choices in a more neutral, open-ended form.

Khafz survey Q9n10

Questions 12 and 13 are perfect examples of problematic, leading questions: Question 12 Khafz survey Q1213offers a definition of the word “mutilation” without any context to why the word is being asked. Question #13 then frames the question in a manner that can minimize or under report a participant’s level of distress associated with khatna/khafz, and also automatically suggests to the participant that the practice is not mutilation. 

Question 14 is confusing for another reason. The introductory paragraph by the researchers suggests that male participants can take part in the study, however, Question 14 is written and geared towards female participants who undergo Khatna/khafz. Khafz survey Q14Yet, because of the asterisk (*), the question is mandatory for all respondents, meaning men would have to submit a response to Question #14. This inclusion of information would automatically invalidate the data collected as men have NOT gone through khafz. The wording of the question also infers that all Dawoodi Bohra women have undergone khatna/khafz, which, from anecdotal reports and previous research on FGC in the Bohra community, we recognize is not the case. In fact, we do see a trend in the Bohra community of people wanting to give up the practice on future generations of girls. Yet, the survey makes no mention of this trend or suggests that it is even an option amongst survey respondents.

Overall, the Khafz/Khatna study is problematic for an entire milieu of reasons, not only the ones I have listed here. However, as a researcher, a social worker, and a woman who has undergone FGC because I was born into the Bohra community, what saddens me the most about this survey is that it is yet another attempt to discredit and disbelieve the numerous women and girls who have spoken up and stated that FGC was harmful to them. These women have spoken up for no other reason than to be believed, and instead of comforting them, the researchers of this new Khfaz/Khatna questionnaire are trying to silence them.

Miti sitabi: Sahiyo hosts a special edition of Thaal pe Charcha in Mumbai

Sahiyo’s fifth Thaal pe Charcha event in Mumbai on April 7 was perhaps its most special one so far. On popular demand by the regular participants of the group, this Thaal pe Charcha was a miti sitabi — a special women’s meal hosted in honour of the Prophet’s daughter, Ma Fatema. At Sahiyo’s event, this special meal was hosted as a tribute to those Bohra girls who were not allowed to participate in miti sitabis if they were not circumcised.

Thaal pe Charcha, which loosely translates as “discussions over food”, is a Sahiyo flagship programme that brings together Bohra women and men in a safe space to share their feelings, experiences and views on Female Genital Cutting or khatna, while bonding over traditional Bohra food. This programme began in February 2017 with a group of 16 Bohra women and now has more than 30 women and men associated with it.

The April 7 Thaal pe Charcha had 21 of those participants, including five men. In fact, while there were two women-only thaals (traditional large dishes for seating 8 people) for the miti sitabi meal, this was the first time that a group of Bohra men had their own historic miti sitabi thaal. The meal began with traditional jaggery and roti, which is eaten at the start of every miti sitabi. At the end of the meal, participants completed the traditions by applying henna, perfume and small gifts with each other.

The only tradition that this miti sitabi did not follow was that of khatna, of using khatna as a definer of who a true Bohra is and who gets to sit at special community thaal events. This miti sitabi was open to all.

At the Thaal pe Charcha event, participants also shared stories about their journeys after they started speaking out about FGC. One participant, who was attending a Thaal pe Charcha for the first time, talked about how she resisted family pressure and managed to spare her younger daughter from the cut, even though she could not save her older daughter. Another participant shared her experience of having a khatna discussion with her father, who was convinced that FGC was mandated by the Shariat. However, after she had a heartfelt conversation with him, her father acknowledged the pain she had been put through and apologised to her.  Participants concluded the Thaal pe Charcha with a lively discussion on other kinds of social norms, besides khatna, that patriarchal communities use to repress women.

Screen Shot 2018-04-14 at 2.06.54 PM

બોહરાઓ વચ્ચે આધુનિક્તાની ખોટી માન્યતા

આ આર્ટિકલ પહેલા સહિયો દ્વારા તારીખ 11 મે 2017ના રોજ અંગ્રેજીમાં પ્રકાશિતકરવામાં આવ્યો હતો. Read the English version here.

લેખક: અનામી

ઉંમર : 33
જન્મનો દેશ : ભારત
વર્તમાન નિવાસસ્થાન : અમેરિકા

હું દાઉદિ બોહરા કુટુંબમાં જન્મેલો મરદ છું. યુનાઈટેડ સ્ટેટ્સમાં મારો અને મારા ભાઈનો ઉછેર એકદમ સામાન્ય રીતે થયો છે. અમે અમેરિકાના એક ખૂબ જ ધર્મનિરપેક્ષ મંડળના સભ્યો હતા. મારા માતા-પિતા હંમેશા મને કહેતા કે અમે કેવી રીતે અન્ય મુસ્લિમો કરતા અલગ હતા. અમારો સમાજ અમારા દીકરાઓ અને દીકરીઓના શિક્ષણ ને મહત્વ આપતા. આપણા સમાજમાં ઘણા બૈરાઓ વ્યાપાર કરે છે, ડૉક્ટરો છે  અને પોતે ઘરખર્ચ ઉપાડે છે. અમે વહાબી તો નથી જ.

મને સ્પષ્ટ રીતે યાદ છે કે મારા “મિસાક” લેવાના સમયે, હું મારા માતા-પિતા સાથે “20/20” ન્યૂઝ પ્રોગ્રામનો એક એપિસોડ જોતો હતો. તેનો એક ભાગ સોમાલિયાના ફીમેલ જેનિટલ મ્યુટિલેશન વિષે હતો. અમે તે પૂરો ભાગ જોયો અને રૂમમાં શાંતિ પ્રસરી ગઈ… જ્યારે તમે માતા-પિતા સાથે ફિલ્મ જોતા હો અને પ્રેમનું દ્રશ્ય આવે ત્યારે જેવી મૂંઝવણ અનુભવો તેવી મૂંઝવણ થવા લાગી. મારા માતા-પિતા શા માટે શરમ મેહસુસ કરતા હતા તે મને સમજાયું નહિં પરંતુ, થોડા દિવસો પછી બધા તે બાબતને ભૂલી ગયા.

 

દશ વર્ષ પછી, હુંએક દાઉદિ બોહરા બૈરી સાથે લાગણી સભર સંબંધ ધરાવતો હતો (જે અત્યારે મારી પત્ની છે). પહેલી વાર જ્યારે અમે સંભોગ કરતા હતા ત્યારે તેણી ખૂબ જ રડવા લાગી. તેણી સાથે શું કરવામાં આવ્યું હતુ તે વિષે મને વાત કરી. જ્યારે તેણીએ કૉલેજમાં આ બાબત વિષે સાંભળ્યું ત્યાં સુધી તેણીને પોતાને ખબર નહોતી કે તેની સાથે શું કરવામાં આવ્યું છે. જ્યારે તે પ્રક્રિયા તેણી પર કરવામાં આવી ત્યારે તેણીએ પગના અંગૂઠા સુધી પીડા આપતો વીજળીનો જટકો મહેસુસ કર્યો પરંતુ, હું એ પ્રથમ વ્યક્તિ હતો જેણે એ તરંગનીઅસરમેહસુસ કરી હતી. તેણી ડરી ગઈ હતી અને કંઈક ગુમાવ્યાની લાગણી અનુભવતી હતી.તેણીની ખૂબ ઈચ્છા હતી કે મારી સાથે સંભોગ માણી સંબંધોને ગાઢ બનાવે પરંતુ, તેવું ક્યારે થઈ શક્યું નહિં. એક સંપૂર્ણ બૈરી તરીકેની તેણીની ક્ષમતા સાથે એ સુખ, યુવાવસ્થામાં જ તેણીની મરજી વિના છીનવી લેવામાં આવ્યું હતુ. અમે સાથે મળી તેનો સામનો કર્યો. મેં તેણીનું કાઉન્સેલિંગ કરાવ્યું અને તેણીને ફરી ખાતરી આપી કે આપણો પ્રેમ વધુ મજબૂત થશે પરંતુ, તેણી અને હું બન્ને જાણતા હતા કે એ ક્ષણે તેણીએ જે ગુમાવ્યું છે તે ક્યારેય કોઈપણ વ્યક્તિ પાછું આપી શકશે નહિં.

અંતે, “20/20”ની એ ક્ષણ મને સમજમાં આવી. બે દિકરાઓ ધરાવતા મારા માતા-પિતાએ ક્યારેય તેમના બાળકોમાં શારીરિક બદલાવ કરવા જેવો પીડાદાયક નિર્ણય કરવો પડ્યો નહોતો પરંતુ, સ્પષ્ટ રીતે કહું તો જો અમે બન્ને ભાઈઓ માંથી કોઈ એક દિકરી હોત તો આ પ્રક્રિયાને અનુસરવા માટે જબરદસ્ત દબાણ કરવામાં આવ્યું હોત. સમાજ તેની ખોટી વાતો ફેલાવે છે કે એ “તમારા સુખી લગ્ન જીવન માટે છે”, “તમે સારી પત્ની બની શકો તે માટે છે.” પાછળથી મારા માતા-પિતા પાસેથી મને જાણવા મળ્યું કે મારા કુટુંબની બધી દિકરીઓ પર આ પ્રક્રિયા કરવામાં આવી છે. હું આ વાત માની શક્યો નહિં. જ્યારે તમારા 50% બાળકો મધ્યયુગની પ્રથાનો ભોગ બની રહ્યાં છે તો શા માટે તમે આધુનિક્તાનો મુખોટો પહેરીને ફરો છો? જો તમારી સંપૂર્ણ આધ્યાત્મિક બનવાની પૂર્વ શરત તેમના માટે શારીરિક કમી હોય તો બૈરાઓની સ્વતંત્રા સાથે છેડછાડ કરવાનું બંધ કરો.

મારી સુંદર પત્નીએ મને ઘણુ બધું શીખવ્યું છે. તેણીએ મને માફ કરવાનું અને શક્તિ આપવાનું શીખવ્યું છે. જો હું મારી પત્નીની જગ્યાએ હોત તો ચોક્કસ મેં તેનો વિરોધ કર્યો હોત.સમય આવી ગયો છે કે બધા દાઉદિ બોહરા સાથે મળીને આ મુદ્દાનો ઉકેલ લાવે.આ પ્રક્રિયા આસ્થા પર એક કલંક છે.ઈસ્લામમાં તેનું કોઈ સ્થાન નથી, તે આપણા બૈરાઓને ભરપાઈ ના થઈ શકે તેવી હાનિ પહોંચાડે છે અને આ પ્રક્રિયા, આપણે આધુનિક અને નમ્ર મુસ્લિમો હોવાનો દાવો કરીએ છીએ તેનાથી વિપરીત છે. આ મુદ્દાને અંધકાર માંથી પ્રકાશમાં લઈ આવવાનો સમય આવી ગયો છે.

મારા પર ખતનાની પ્રક્રિયા કરવામાં આવી હતી પરંતુ, મેં મારી દીકરી પર આ પ્રક્રિયા કરવા દીધી નહિં

આ આર્ટિકલ પહેલા સહિયો દ્વારા તારીખ 04 એપ્રિલ 2017ના રોજ અંગ્રેજીમાં પ્રકાશિત કરવામાં આવ્યો હતો. Read the English version here.

લેખક : અનામી

વર્તમાન રહેવાસી સ્થળ : અમેરિકા
જન્મ સ્થળ : ભારત
ઉંમર : 57

ભારતમાં 1966ના જુન મહિનાનો દિવસ હતો, હું સાત વર્ષની હતી અને મારી માં મને સમાચાર પત્રની એક સ્ટોરી વાંચી સંભળાવી રહી હતી. સ્ટોરી વાંચતા-વાંચતા આકસ્મિક રીતે જ તેણીએ આવતી સાંજે મારી દાદી સાથે “R” આન્ટીના ઘરે જવાની વાત કરી. મારી માં અને દાદી સાથે ક્યાંક બહાર જવા અને ત્યાં જવા કારમાં બેસવા માટે હું ઉત્સૂક હતી. જિજ્ઞાસાપૂર્વક મેં મારી માંને પૂછ્યું કે શા માટે આપણે “R” આન્ટીના ઘરે જઈ રહ્યાં છીએ, તેણીએ જવાબ આપ્યો કે એક મહત્વપૂર્ણ કામ કરવું જરૂરી હોવાથી આપણે ત્યાં જઈએ છીએ. ત્યાં જતી વખતે કારમાં મેં મારી માં અને દાદીને એવી વાતચીત કરતા સાંભળ્યા કે જો “R” આન્ટીના ઘરે તેમને પાણી આપવામાં આવે તો તે સ્વીકારવું નહિં કારણ કે, તેણી જે કાર્ય કરે છે તેને ખરાબ માનવામાં આવે છે. જાણવા આતુર મનને કારણે મેં મારી માંને મને એ બાબત સમજાવવા માટે ક્યું પરંતુ, તેણીએ મને “આ બાબતને સમજવા માટે તું હજી ઘણી નાની છે” એમ કહી ચૂપ રહેવા કહ્યું.

“R” આન્ટીના ઘરે પહોંચતા અમને ઉપરના માળે એક મોટા હૉલમાં બેસાડવામાં આવ્યા. થોડી મિનીટો બાદ, તેણીએ અમારી સાથે બેસીને થોડી વાત કરી. ત્યારબાદ, તેણી અન્ય એક ઓરડામાં ગઈ અને એક સફેદ ચાદર લઈને પાછી આવી જેને તેણીએ જમીન પર બીછાવી. તેણીને આમ કરતા હું મૂંઝવણ ભરી નજરે તેની સામે જોતી રહી. ત્યારબાદ, તેણીએ મને નીચે આવી ચાદર પર સૂઈને આંખો બંધ કરી દેવા કહ્યું અને મેં તેણીના કહેવા પ્રમાણે કર્યું. તેણીએ મને અન્ય એક ચાદર ઓઢાડી અને મારી પેન્ટી નીચે સરકાવી. ત્યારબાદ મને નીચે ચીમટી જેવી પીડા થઈ અને હું ચીસ પાડવા લાગી. તેણીએ મને ચિંતા ના કરવાનું કહ્યું.

કામ થઈ ગયું હતુ.

ઘરે પાછા ફરતી વખતે મને અસ્વસ્થતા મહેસુસ થઈ અને મારી માંએ મને કહ્યું કે ચિંતા કરવા જેવુ કંઈ નથી, તને જલ્દી સારૂં થઈ જશે. જ્યારે અમે ઘરે પહોંચ્યા ત્યારે મારે બાથરૂમ જવું હતુ અને ત્યારે મેં તેમાંથી થોડુ લોહી નીકળતુ જોયું. લોહી જોઈ મને થોડો ડર લાગ્યો. ફરી મારી માંએ મને સમજાવી કે બધુ સારૂં થઈ જશે. મેં તેણીને પૂછ્યું કે શા માટે આપણે “R” આન્ટીના ઘરે ગયા હતા અને શા માટે મારા પર આ પ્રક્રિયા કરવામાં આવી. તેણીએ જણાવ્યું કે “બધી નાની દીકરીઓ પર આ પ્રક્રિયા કરવામાં આવે છે.”

થોડા દિવસો બાદ હું આ ઘટનાને ભૂલી ગઈ.

જ્યારે હું મોટી થઈને મારી મીસાકની ઉંમરની થઈ ત્યારે મને સમજાયું કે કોઈપણ યોગ્ય કારણ વિના મારા ગુપ્ત અંગ સાથે કંઈ છેડછાડ કરવામાં આવી છે. એવુ કંઈ જે એટલુ બધુ મહત્વપૂર્ણ નહોતુ. તે વિષે મારી માં સાથે વાત કર્યા પછી, મને જાણવા મળ્યું કે પરંપરા હોવાના કારણે તેણીએ મારી સાથે આમ કર્યું. તેણીએ પણ આ પ્રક્રિયા હેઠળથી પસાર થવુ પડ્યું હતુ. તેનું કોઈ ધાર્મિક મહત્વ નહોતું.

વર્ષો વિતી ગયા અને એક દિવસ હું પણ માં બની. જ્યારે મારી દીકરી એ ઉંમરની થઈ ત્યારે મેં નિર્ણય કર્યો કે હું તેણીને આવો માનસિક ત્રાસ નહિં આપું, જેને ફક્ત પરંપરાના નામે અનુસરવામાં આવે છે અને જેનું ધાર્મિક દ્રષ્ટિએ કોઈ મહત્વ નથી. જ્યારે મેં આ નિર્ણય કર્યો ત્યારે ના તો મારી માંએ કે ના તો મારી સાસુએ તેનો વિરોધ કર્યો. મારી દીકરીને આ અગ્નિ પરિક્ષા આપવા માટે તેમણે મને દબાણ કર્યું નહોતું. સમાપ્ત કરતા પહેલાં, હું એટલુ કહેવા ઈચ્છું છું કે હા, આ પ્રક્રિયાએ મારી સેક્સ લાઈફ પર નકારાત્મક અસર કરી છે અને હું નથી ઈચ્છતી કે મારી દીકરીઓને જીવનમાં આવી કોઈ મૂશ્કેલીઓનો સામનો કરવો પડે.

ફિમેલ જેનિટલ કટિંગનો અંત કરવાના આપણા લક્ષ્યમાં આપણે ડેટ્રોઈટના ડૉક્ટરને બદનામ કરવા નથી

આ આર્ટિકલ પહેલા સહિયો દ્વારા તારીખ 24 એપ્રિલ 2017ના રોજ અંગ્રેજીમાં પ્રકાશિત કરવામાં આવ્યો હતો. Read the English version here.

લેખક: અનામી

દેશ : અમેરિકા
ઉંમર : 34

મારા સાતમાં જન્મદિવસ પછી તુરત જ હું મારી દાદીને મળવા ન્યૂયોર્ક ગઈ. મારી માંએ મને કહ્યું કે આ એક ખાસ મુલાકાત બની જશે અને મારી સાથે એક “મહત્વની પ્રક્રિયા” કરવાની હતી. મને કેહવામાં આવ્યું કે “દરેક દીકરી સાત વર્ષની થાય ત્યારે તેણી પર આ પ્રક્રિયા કરવાની હોય છે” જેમ, મારા પહેલા મારી મોટી બહેને કરાવી હતી તેમ. મારી માંએ કહ્યું કે હું જ્યારે મોટી થાવ ત્યારે મારા “સુખી લગ્ન જીવન” માટે આ પ્રક્રિયા કરવામાં આવે છે. સાત વર્ષની ઉંમરે આ સફાઈ મારા માટે સંતોષપૂર્ણ હતી. આ સફાઈને મેં સર્વસામાન્ય માની અને એવું માની લીધું કે બધા ધર્મો અને સંસ્કૃતિઓના બૈરાઓમાં આવી પ્રક્રિયા કરવાનો રીવાજ હશે. ત્યારે મને એ વાતનો ખ્યાલ નહોતો કે એ દિવસ ઘણી બધી રીતે મારી જીંદગીને બદલી નાખશે.

એ પ્રક્રિયાથી મને ઈજા થઈ. સ્વાભાવિક રીતે જ, આ પ્રક્રિયા અમારા સમાજની મેડિકલ ટ્રેનિંગ લીધા વિના ની એક વૃદ્ધ બૈરી દ્વારા બેસમેન્ટ ફ્લોર પર બેદરકારીપૂર્વક કરવામાં આવી હતી. પંરતુ, તે દિવસે મને એવો મેસેજ આપવામાં આવ્યો કે “આના કારણે તારૂં લગ્ન જીવન સુખી થશે” અને ત્યારબાદ મારા સંપૂર્ણ જીવન દરમિયાન મને એવા મેસેજો આપવામાં આવ્યા કે “બૈરી તેની ઉત્તેજનાને નિયંત્રણમાં રાખી શકે એટલા માટે આ પ્રક્રિયા કરવામાં આવે છે”, “તમે તામારા પતિ પ્રત્યે વફાદાર રહો તેની ખાતરી માટે આવી પ્રક્રિયા કરવામાં આવે છે”, “બૈરાઓએ તેમના પતિઓને ખુશ રાખવા જરૂરી છે”. ખરેખર, આવા મેસેજોએ સૌથી વધુ માનસિક ત્રાસ આપ્યો. આવા મેસેજો ને કારણે હું એવું જીવન જીવી જેમાં, હું મને મારા જીવનસાથી સામે નીચલા દરજ્જાની મહેસુસ કરતી હતી અને આવું જ મેં મારી કુદરતી ઉત્તેજનાઓ/લાગણીઓ પ્રત્યે પણ મહેસુસ કર્યું.

જેમ હું મોટી થઈ તેમ મને સમજાયું કે એ દિવસની મારાપર કેવી અસર પડી, હું અસ્વસ્થ અને ખૂબ જ ગુસ્સે થઈ ગઈ. મને જે પ્રક્રિયા કરવા માટે ફરજ પાડવામાં આવી એ બાબતને લઈ હું ખૂબ જ ગુસ્સા માં હતી અને સતત વિચાર કરતી કે જો એ દિવસ મારી જીંદગીમાં ક્યારેય ના આવ્યો હોત તો કેટલુ સારૂં હોત. બેશક, આ પ્રક્રિયા હેઠળથી પસાર થવું પડશે તેવી અન્ય નાનકડી દીકરીઓનો જ્યારે હું વિચાર કરું છું ત્યારે મારૂં મન ગુસ્સો, દુઃખ અને અસહાયતાની લાગણીથી ભરાઈ જાય છે. મેં આશા રાખી કે આપણા સમાજના લોકો, નિર્દોષ દીકરીઓને આ પ્રથાનો ભોગ બનતા અટકાવશે. મેં આશા રાખી કે લોકો જાગશે અને મહેસુસ કરશે કે તેઓ દીકરીના જીવનને સુખી નહિં પરંતુ વધારે દુખી બનાવી રહ્યાં છે. તેઓ મેહસુસ કરશે કે આ પ્રથા અપનાવી તેમણે કોઈ સારૂં કાર્ય કર્યું નથી.

થોડા દિવસો પહેલા, ડેટ્રોઈટની એક મહિલા ડૉક્ટરના સમાચાર આવ્યા, જેના પર ગેરકાયદેસર રીતે બે જુવાન દીકરીઓ પર એફ.જી.એમ. ની પ્રક્રિયા કરવાનો આરોપ લગાવવામાં આવ્યો છે. આ પ્રથાનો વિરોધ કરતા અન્ય લોકોની જેમ, મારી પણ પહેલી પ્રતિક્રિયા “ન્યાય મળ્યો” એવી હતી. અંતે આ પ્રથા માટે કોઈને તો જવાબદાર માનવામાં આવ્યા હતા. આ એક ગંભીર સમસ્યા છે, એ બાબતથી ફક્ત વિદેશોના જ નહિં પરંતુ કદાચ અહીં અમેરિકાના લોકો પણ માહિતગાર થશે. મેં એમ પણ વિચાર્યું કે જે લોકો એફ.સી.જી.ની પ્રક્રિયા કરાવવાનું વિચારી રહ્યાં છે તેવા લોકોમાં આ કેસને કારણે ડર પેદા થશે.

આ સમાચાર પરની લોકોની પ્રતિક્રિયા જોઈ મારૂં સમર્થન નિરાશામાં પરિવર્તિત થઈ ગયું. લોકો કઠોરતાપૂર્વક આ પ્રથા અને ઈસ્લામનો વિરોધ કરવા લાગ્યા, લોકોએ આ ડૉક્ટરને એક ક્રૂર નિર્દય સેક્સ્યૂઅલ પ્રિડેટર તરીકે બદનામ કરવા લાગ્યા. પરંતુ, મને તેણીમાં એવુ કંઈ દેખાયુ નહિં. મને તેણી, મારી માં, માસી અથવા દાદીમાં જેવી ફ્કત એક સામાન્ય બૈરી દેખાઈ. એક બૈરી, એક માંને, જે બાબત શ્રેષ્ઠ લાગી રહી હતી તે કરવાનો પ્રયત્ન કરી રહી હતી.

મારી માં મને નુક્શાન પહોંચાડવાના ખરાબ ઈરાદા સાથે મને આ પ્રક્રિયા કરાવવા માટે નહોતી લઈ ગઈ. જે રીતે આપણે આપણા બચ્ચાઓને રસી મુકાવવા, જરૂરી શસ્ત્રક્રિયા કરાવવા અથવા છોકરાની સુન્નત કરાવવા લઈ જઈએ છીએ, તેવા ઈરાદા સાથે તેણી મને આ પ્રક્રિયા કરાવવા લઈ ગઈ હતી. આપણા બચ્ચાઓપર કોઈપણ પીડાકરક પ્રક્રિયા કરવામાં આવે તેનું આપણને દુઃખ થાય છે પરંતુ, એ તેમના સારા માટે કરવામાં આવતુ હોવાનું માની આપણે આવુ કાર્ય કરીએ છીએ. આપણે આપણા તબીબી વ્યાવસાયિકોના માર્ગદર્શન પર વિશ્વાસ મુકીએ છીએ કારણ કે, તે ક્ષેત્રના નિષ્ણાત રૂપે તેમનું સન્માન અને વિશ્વાસ કરવામાં આવે છે. તેજ રીતે, બોહરા સમાજના લોકો – ખાસ કરી સાથે રહેતા એક સમાન આસ્થાવાળા લોકો – તેમના ધાર્મિક આગેવાનોના માર્ગદર્શન પર વિશ્વાસ મુકે છે. તેમની દુનિયામાં, આવા આગેવાનોને વિશ્વાસપાત્ર “નિષ્ણાતો” તરીકે સ્વીકારવામાં આવે છે, જે આપણા દરેક ઈન્સાન માટે શું શ્રેષ્ઠ છે તે જાણે છે. તેમના માટે, આવા આગેવાનો દ્વારા નક્કી કરવામાં આવેલા પવિત્ર નિયમો તબીબી સમુદાયો અથવા રાજકારણીઓ દ્વારા નિર્ધારીત ધોરણોથી ઉપર હોય છે.

તેથી હું જ્યારે આ મહિલા ડૉક્ટરને જોઉં છું ત્યારે મને તેણીમાં ખલનાયિકા નહિં પરંતુ એક વિક્ટિમ દેખાય છે. મારા પોતાના જેવી એક વિક્ટિમ, જેણે નાનપણમાં ગેરકાયદેસર રીતે આ પ્રક્રિયા કરાવી છે. એવી બૈરી જેનો ભૂતકાળમાં શારિરીક ગેર ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો એટલું જ નહિં પરંતુ, સારા ઈરાદા સાથે પ્રક્રિયા કરવા માટે આજે પણ તેણીને માનસિક ત્રાસ આપવામાં આવી રહ્યો છે. તેણીએ કરેલા કાર્યમાટે હું તેણીને સંપૂર્ણપણે દોષમુક્ત નથી કરતી પરંતુ, જો દરેક ઈન્સાને તેમના કાર્યોની જવાબદારી લીધી હોત તો તેણીએ કદાચ આવું કાર્ય ના કર્યું હોત. હું ફક્ત તેણીનો પક્ષ રાખવાનો પ્રયત્ન કરી રહી છું, તેણીની દ્રષ્ટિથી જોઈએ તો એમ લાગે છે કે કદાચ તેણી પાસે અન્ય કોઈ ચોઈસ નહોતી.

તેથી, તેણીને ખલનાયિકા બનાવી અને દંડ આપી તમે બીજા થોડા ડૉક્ટરોને આવી પ્રક્રિયા ના કરવા માટે ડરાવી શકો. તેમના બચ્ચાઓ પર આવી પ્રક્રિયા ના કરાવવા માટે તમે અન્ય થોડી માંઓને રોકી શકો છો પંરતુ, તેણીને દંડ આપવાથી, દુરૂપયોગ કરતા લોકોને દંડ મળશે નહિં. જ્યાંસુધી આ મરદ આગેવાનો આવી પ્રથાનું સમર્થન કરતા રહેશે અને તેમના ધાર્મિક ઉપદેશનું મહત્વ જાળવી રાખશે ત્યાંસુધી સમર્થકો તેમના આદરણીય આગેવાનોના માર્ગદર્શનને અનુસરતા રહેશે. મને વધારે ડર એ બાબતનો છે કે આપણા સમાજ માંથી એફ.જી.સી.ના સમર્થનમાં આવતા સતત મેસેજની સાથે-સાથે આ જાહેર કેસ, આ પ્રથાને છૂપી રીતે વધારે અનુસરવા તરફ લઈ જશે. તેથી, ડૉક્ટરોના સ્વચ્છ ક્લિનીકોમાં કલાકો સુધી ગેરકાયદેસર પ્રક્રિયા કરવાના બદલે, મારી સાથે થયુ તેમ, આપણી દીકરીઓ પર ગંદા અને ઠંડા બેસમેન્ટ ફ્લોર પર આ પ્રક્રિયા કરવામાં આવશે.